A VERDADEIRA FORZA DO LOBO IBÉRICO

Tras varias xornadas de rastrexo despois de localizar excrementos, pegadas, rascazos e carroñas, xa teño suficiente información para elixir algún punto elevado no que facer unha espera. Na miña busca, ao meu paso deixei lugares da nosa terra incribles e agochados onde só os lobos poden levarte, que por sorte están lonxe dos intereses dos homes que poderían rematar por estragalos. Aquí non hai nin estradas, nin pedreiras, nin parques eólicos. E que siga así para que poidamos conservar un pequeno anaco da rica natureza galega para os fillos dos nosos fillos.

Fago unha última "exploración" para situarme ben e identificar cales poderían ser os puntos clave dos lobos, tamén elixo tres zonas elevadas dende onde probarei a facer as esperas. Marcho sabendo que despois da tempada de caza os lobos seguen aí a pesar duns poucos que fan todo o posible por matalos.

Chega o día da espera e cargo telescopio, trípode, cámaras e prismáticos, roupa de abrigo, coche e cara a serra. Estou no monte cando aínda é noite pechada, e camiño a paso apurado 45 minutos mentres me acompáñan os sons da noite. Chego confiando en ter acertado coa interpretación dos datos que obtiven nas xornadas anteriores. Instálome, e camuflado no medio dos toxos semello unha rocha máis.

Con moita ilusión comezo a buscar nun claro arredor dunha zona de mato alto, por un cortafogos e nalgún camiño. Vexo dous xabarís, un grupo de vacas que aínda están deitadas e cabalos. Tras case una hora detecto un movemento no claro. Enfoco ben o telescopio e atopo un lobo adulto que se dirixe cara o cortafogos, pero hai máis movemento. Vexo un segundo lobo, un terceiro, un cuarto e o quinto. Nese momento estou vendo como un grupo familiar de lobo ibérico percorre o seu territorio. Transmiten forza e nobreza, e toda esa parte salvaxe que xa perdemos nós, a sensación de liberdade.

Cruzan o cortafogos e tres exemplares adultos déitanse sobre unhas rochas para quentarse ao sol. Mentres, os dous exemplares subadultos comezan a xogar para fortalecer o vínculo familiar, a unión do grupo, a verdadeira forza do lobo ibérico. Podedes ver a continuación un fragmento do vídeo cos xogos dos dous lobos.

                                       Pulsa sobre a imaxe ou sobre o link para ver o vídeo.

https://www.youtube.com/watch?v=bFU8kSVdhuM

Controis encubertos, batidas e estudos de radiomarcaxe

  

Hai uns meses en plena época de cría do lobo e no punto exacto onde estaban os lobos, apuraba o paso para chegar ao alto antes de que comezara a anoitecer, moi emocionado como me ocorre sempre que saio ao monte. Unha desas tardes de verán, tranquila, sen vento. Cando estaba a piques de chegar ao punto máis alto do monte por un paso de gando entre toxos de máis dun metro e medio de altura, moi “camuflado” ía, cando dous disparos racharon a paz do monte.

Preocupación dobre, a miña seguridade, fixen todo o que puiden para que se notase que estaba alí, e polos lobos. Os disparos viñan da parte alta da rega dos lobos, da súa casa. Xa o vivín outras veces pero non por iso sentín menos impotencia cá primeira.

Pero esta vez era diferente, todo era máis truculento e pola miña cabeza comezaron a pasar tanto a administración como os gardas, porque neste grupo había un exemplar equipado con colar de radiomarcaxe. ¿Como é posible que cos cartos de todos se paguen “investigacións” que din que van permitir coñecer mellor a especie e a conservala é que despois contribúen a danar as poboacións de lobos?

Isto xa o escoitara moitas veces, só que está vez tocoume vivilo de primeira man. A crueza e a traxedia chegaban aos lobos da man da Xunta, que no mellor dos casos volveu a amosar o descontrol e falta total de coordinación interna, e no peor dos casos a información obtida co estudo de radiomarcaxe que pagamos todos podería ter derivado na celebración da batida no fogar dos lobos.

A consecuencia foi que un grupo reprodutor estable desapareceu sen deixar pistas.

É posible que nunca cheguemos a saber o que aconteceu, pero a pesar de todo temos que ser optimistas porque o lobo volverá, o lobo é forte e saberá sobrepoñerse as trabas que pomos no seu camiño. Unicamente agardo que cada vez sexan menos as súas dificultades, e máis os amigos do lobo que o queremos vivo percorrendo coutos e camiños, deixando as súas pegadas nos nosos montes. O lobo, sempre atento, intelixente, protector, vixiando o seu territorio con ese fermoso ollar, que ben pode ser coma mirar aos ollos á natureza pura.

Ao inicio da entrada tedes unha imaxe da fermosa loba.

Terra de abundancia

A través das súas chairas, sesteiros, toxos sañudos, fentos e xestas camiña a quen tal vez lle deba o nome a Serra do Suído. É posible, aínda que non se sabe con certeza, que a causa fora a abundancia de suídos noutro tempo. O xabarín ( esp jabalí, nc Sus scrofa) da familia dos suídos, onde se atopa tamén o porco, é un mamífero artiodáctilo. É un omnívoro de mediano tamaño e moi compacto. A boa vista non é unha das súas cualidades destacadas (por experiencia), pero ten un bo olfato xa que habitualmente detecta alimento que está baixo terra. Como a maioría dos animais silvestres tenlle un medo atroz ao home e cando se atopa con nós normalmente fuxe tan rápido como pode.


Pero agora neste tempo estival a serra está chea de vida, sons e cor alí onde vaias. As aves rapaces planexan ou vixían atentas dende algún penedo ( estes días podemos observar no sur da serra varios exemplares de voitres comúns (esp buitre leonado, nc Gyps fulvus)), podemos atopar tamén aos mamíferos máis interesantes e nalgún caso coas súas crías, o chan está repleto de insectos e poden pasar horas sen que te enteres mentres tratas de identificalos. Tamén se deixan ver os reptís como a víbora de seoane (esp víbora de seoane, nc Vipera seoanei) ou o lagarto das silveiras (esp Lagarto verdinegro, nc Lacerta schreiber). Para rematar, nas zonas húmidas pequenas pero sempre presentes están as orballiñas (esp Drosera, nc Drosera rotundifolia), plantas carnívoras e se nos fixamos ben nela poderemos ver como se alimentan de desafortunados insectos que quedan atrapados nos seus pegañentos capilares. Cada vez que paso por algunha destas zonas húmidas paro aínda que sexa un chisco para contemplar a estas resistentes plantiñas que son outro dos atractivos pouco coñecidos da serra. Nas imaxes podedes ver ademais do xabarín ao lagarteiro peneireiro (esp Cernícalo común, nc Falco tinnunculus) ao colorido besbello chirriador (esp Saltamontes chirriador, nc Mecostethus grossus) e ao tradicional miñato común (esp Busardo ratonero, nc Buteo buteo).





















Adicado a Supertramp

Unha mirada inocente: Raposos, lobos e homes

**podedes premer nas imaxes para amplialas.


Subía cara a montaña na procura dos lobos, e antes de chegar ao punto no que ía agardalos, mirei un raposo a miña esquerda, a uns poucos metros. Non sabía eu que ese sábado ía ser especial.


O pequeno raposo (esp zorro, nc Vulpes vulpes) seguiu o seu camiño facendo altos para ollarme con moita tranquilidade, aparentemente sen asustarse. Seguiu coa súa folla de ruta buscando comida incesantemente entre o mato, marcando as rochas, bocexando, rascándose, comendo (por fin!) e todo isto sempre preto de onde eu estaba. Así durante máis dunha hora.


Nas primeiras luces do día puiden ver a un fermoso e pequeno animal, mollado, confiado, loitando por sobrevivir e coa mirada inocente da natureza. O medo que teñen aprendido a maioría dos animais que comparten o espazo con nós semellaba non estar presente. A pesar de gozar dun momento único algo o enturbaba. De cando en cando lembraba o anacrónico e rancio espectáculo dos campionatos de caza de raposo que se celebran cada ano en Galicia. E así observaba ao meu compañeiro de espera alleo aos meus pensamentos. Lembreime tamén dos compañeiros de Matarpormatarnon e do seu valioso traballo defendendo a vida dos máis indefensos, como o meu novo compañeiro.


Nun momento no que o perdín de vista entre os toxos, decidín montar o telescopio para adicarlle algo de tempo aos lobos. Tirando cada un alto puiden ver que algo escuro se movía entre a vexetación. Enfoquei e resultou ser un xabaril (esp jabalí, nc Sus scrofa), seguido pouco despois por outros exemplares que remexían a terra na procura dalgún alimento. Foi nese intre cando un pouco máis abaixo os lobos comezaron a ouvear. Varios exemplares entoaban un canto melódico, tal vez o máis fermoso da natureza. Bo sinal porque os meus "amigos" seguían alí.

Un rato despois de esguello vin que algo se moveu ás miñas costas. Mirei, e era o pequeno raposiño que debía ir de retirada cara ao seu encame diúrno. Co meu movemento, decatouse da miña presenza cando case pasaba de largo, detívose, recuou e tirou cara mín. E alí se sentou, a tres metros de onde me atopaba o meu exótico compañeiro de espera esa mañá.

S.O.S. Suído

O espazo natural do Suído está seriamente ameazado. A pesar das agresións que xa sufriu, mantén un enorme valor patrimonial e unha rica biodiversidade. No mes de Xuño, presentamos alegacións contra o proxecto de instalación dun novo parque eólico na zona do Coto de Bidueiros, que moitos de vós coñecedes. O pasado 17 de Decembro sometéronse a exposición pública os proxectos de investigación mineira para realizar catas por toda a serra, para cuantificar a cantidade e calidade de diversos minerais como Tungsteno, Tántalo, Niobio, Litio e Estaño. Estas catas son a fase previa á explotación mineira a ceo aberto. Hai 30 días dende a publicación no DOG (17/12/2010) para presentar alegacións para tentar parar o proxecto. Presentarei o meu documento esta semana, e calquera de vós pode facer o mesmo a título persoal ou en representación dun colectivo, para conservar esta serra tal e como a coñecemos hoxe.

Non consta que se fixese ningún estudo de impacto medioambiental previo para avaliar os estragos que se producirían coas perforacións, co paso de maquinaria pesada e a apertura de pistas por toda a serra. Sen esta análise previa ós traballos mineiros, non se poderá esixir á empresa nin á administración a restauración total das zonas danadas aínda que moitos dos danos serían irreparables.

Animádevos a presentar alegacións xa que é unha das poucas ferramentas coas que contamos para defender o noso patrimonio e a nosa terra.

Consultar o DOG dos proxectos mineiros Carlota e Macarena
Consultar o DOG dos proxectos mineiros Carlota e Macarena

Modelo de alegacións para proxectos mineiros no Suído "Carlota" e "Macarena"
Modelo de alegacións proxectos Carlota e Macarena

¿ Cómo presentar as alegacións?
É moi sinxelo. Poden presentarse directamente en calquera concello se teñen Portelo único, ou en calquera Rexistro da Xunta ( como o do Naútico en Vigo) que é a opción máis sinxela. Tamén poden enviarse por correo certificado, neste caso dirixidas á delegación correspondente da Consellería de Industria ( a dirección está no meu documento de alegacións ou na publicación do DOG do 17 de Dec), sempre con acuse de recibo e facendo que en correos che selen unha copia antes de enviala. Para isto tes que levar o sobre aberto e unha copia, amosarlla ó funcionario e que cha sele no intre antes de pechar o sobre.

30 minutos en Liméns

No meu tempo de lecer adoito tirar cara as montañas, pero como as vacacións dan para moito, achegueime tamén ata a costa. Esta entrada vai dedicada á escasa media hora que me levou facer parte do paseo que vai dende a praia de Liméns ata Cangas. É posible que aparentemente non se poida comparar coa grandeza das nosas serras, pero a veces o sinxelo e inesperado, pode resultar do máis agradable.

Comezamos o paseo dende o complexo dunar da praia de Liméns, e seguimos o sendeiro que vai a carón do mar de augas cristalinas durante todo o percorrido. As vistas son espectaculares. Podemos gozar de toda a maxestosidade da ría de Vigo, incluídas as Illas Cíes. Tivemos a sorte de observar ós arroaces (esp delfín mular , nc Tursiops truncatus) moi preto de terra. O grupo de golfiños ía seguindo a estela dun barco pesqueiro probablemente na procura de alimento. Entre tanto, deleitáronnos con algunhas piruetas e emocionantes xogos. Lembráronme aqueles intres cando era un neno, nos que dende a fiestra da miña casa observaba aqueles misteriosos animais que representaban para mín os enigmas agochados no mar.

Tamén vimos aves como píllara riscada (esp vuelvepiedras Común, nc Arenaria interpres), corvos mariños cristados (esp cormorán moñudo, nc Phalacrocorax aristotelis), gaivota chorona (esp gaviota reidora, nc Larus ridibundus) entre outras, onde non podía faltar o chasco ( esp tarabilla común, nc Saxicola torquata).

Un paseo agradable, apto e recomendable para calquera.

Lobo e neve

O frío e a neve dos últimos días conforman unha paisaxe fermosa. A medida que avanzamos atopamos os rastros da actividade da noite anterior. Pegadas de corzos, xabarís, raposos, garduñas, coellos, lebres e pequenos mamíferos na procura de alimento. Agora, á luz do día todo semella calmo. Seguimos camiñando e gozando dos sons do monte.

Subimos por unha pendente de rochas e pedra cara un alto. Paga a pena o esforzo. Internámonos en paisaxes de soidade. Nos últimos días co frío e o xeo como aliados, a montaña permaneceu illada. Tan só silencio. Seguimos os pasos esquecidos dos celtas que tempo atrás poboaron esta terra, e imaxinamos como sería a súa vida, os seus costumes. O respecto pola natureza. Pedra e terra.

Durante o ascenso atopamos pegadas como dun can grande. Xesta rastrexa e lévanos ata uns excrementos recentes. O seu contido apunta alimentación silvestre. A poucos metros atopamos rabuños no medio do camiño e restos de ouriños. Alí lonxe dos homes puidemos imaxinar ó rei do monte peiteando o seu territorio. Atopámonos non moi lonxe da lobeira empregada ata hai poucos meses, e que abeirou ás crías nos primeiros meses de vida. Aínda que esta vez non o vimos, voltamos para a casa cheos porque sabemos que o lobo continua alí desafiando o futuro incerto que o asedia.

Caza á carta: modificación da Lei de Caza

A Xunta pretende facer a Lei de Caza á medida dos cazadores. Será o único colectivo que achegará directamente as súas pretensións ó bufete encargado de elaborar a redacción do texto. Un plan que non contenta a case ninguén, e que no caso dos cazadores, non fará máis que aumentar o rexeitamento do resto da sociedade cara a súa actividade.

O propio bufete adxudicatario declarou que a Xunta lles solicitou a súa colaboración para coñecer que é o que queren cambiar da lei os cazadores ( como se reflicte na nova publicada en " El País").

Este modelo ten un erro de base ó non implicar a tódalas partes interesadas na redacción da lei. Hai que ter en conta que non só afecta ó sector da caza, senón que abrangue a moitos máis colectivos non cazadores que desenvolven a súa actividade, profesional ou de lecer, nos nosos montes. A exclusión de asociacións conservacionistas, do sector agrícola e o gandeiro, e tamén dunha gran parte da sociedade que goza do medio natural en número moi superior ós cazadores (ornitólogos, sendeiristas, deportistas, naturistas ou quen queira dar un simple paseo polo campo) reflicte a pouca vontade da Xunta por resolver os problemas do modelo cinexético actual.

A mala xestión da administración converte unha actividade como a caza, nun problema:

Un calendario confuso que estende a actividade na meirande parte dos meses do ano. A maiores a caza ten como días hábiles os xoves, sábados, domingos e festivos. Na práctica isto tradúcese en que unha persoa traballadora que ten as fins de semana e festivos como únicos días de lecer, non poida pisar o monte pola súa seguridade.

As zonas de caza non están sinalizadas nin delimitadas (nin no espazo nin no tempo) de xeito que calquera pode rematar no medio dunha batida co risco que supón.

O desenvolvemento da caza afecta ás poboacións de moitas especies protexidas, non protexidas, cazables e non cazables, e pode alterar negativamente o seu ciclo reprodutor, diminuíndo o seu éxito reprodutivo.

Non existe control sobre a actividade dos cazadores para garantir o cumprimento da normativa, como por exemplo respectar as distancias mínimas de seguridade, non cazar con pouca visibilidade,....

Se vos preocupa que a nova lei non teña en conta de novo ós non cazadores, podedes achegar as vosas impresións e propostas de mellora directamente a Medio Rural, ou a min (pope55@hotmail.com) para que as inclúa nun documento conxunto.

Enlace á nova de "El País"
http://www.elpais.com/articulo/Galicia/Medio/Rural/adjudica/dedo/redaccion/ley/caza/elpepuespgal/20101123elpgal_9/Tes

Proxecto Life + "Accións contra o Veleno"

O pasado 19 de abril presentouse na sede do Ministerio de Medio Ambiente, Medio Rural e Mariño o proxecto LIFE+ "Accións para a loita contra o uso ilegal do veleno no medio natural de España". Este proxecto cofinanciado pola Comisión Europea mediante o programa LIFE+, será coordinado pola SEO/Birdlife e os seus socios nesta iniciativa, a "Fundación para la Conservación de los buitres (VCF)" e a Xunta de Comunidades de Castela A Mancha e no que colaboran os cazadores (RFEC).
Unha das maiores lacras para a nosa fauna segue a ser o emprego do veleno que cada ano causa abondosas baixas entre os carnívoros, e que afecta especialmente a especies en perigo de conservación como a águia imperial, o lince, o oso, voitre negro e o crebaosos. Esta estratexia a nivel nacional parte con catro obxectivos: Acadar que 7 comunidades autónomas aproben os seus plan de acción, mellora-la vixilancia e detección dos casos de envelenamento, amosar que existen medidas alternativas ó emprego de veleno ( métodos legais de apresamento de depredadores) e acadar unha ampla difusión do problema na sociedade.

Máis información


http://www.rednatura2000.info/index.php/biodiversidad/224-administraciones-publicas-y-ong-conservacionistas-se-unen-para-luchar-contra-el-veneno-en-el-medio-natural

E despois da denociña, a algaria

E despois da denociña, a algaria. Neste recuncho do Tea, cunha rica variedade de fauna, topámonos cun fermoso carnívoro, a algaria (genetta genetta). De actividade nocturna, este inconfundible depredador solitario, que gabea con facilidade, aliméntase principalmente de pequenos mamíferos,aves, anfibios e réptiles. As ameazas principais para a conservación da especie, son a destrución do seu hábitat e os atropelos. Deixo a foto das pegadas que deixou. Como comparativa do tamaño, podemos tomar como referencia as pegadas da miña cadela, á dereita na imaxe, de 6 x 4,5 cm.

Pequenos carnívoros no Tea

Camuflados na beira do Tea observando aves, comezamos a escoitar ás nosas costas un barullo no medio da follasca. Permanecemos quedos para pasar desapercibidos, intrigados por saber quen armaba ese alboroto que se achegaba. De súpeto, por entre as follas, vimos a pouco máis dun metro como apareceu unha áxil denociña (Mustela nivalis), que tal vez levada polo rastro recente dalgunha presa, non se decataba da nosa presenza. Pero chegada a esa distancia, detívose un intre diante nosa, e tal como chegou, desapareceu a gran velocidade. E así topamos de novo con este esquivo e fermoso matador, o que sempre é unha ledicia. A natureza á porta da casa.